و هيچ گاه نمىتواند باور كند كه اين سخن كسى است كه به هنگام جنگ در درياى لشكر دشمن فرو مىرفت و پهلوانان و جنگجويان نيرومند را بر زمين مىافكند . و او با اين حال يكى از زهّاد است و يكى از افراد صالح و پاك كه نمونه‌اى برايش پيدا نمىتوان كرد . اين است فضايل عجيب و شگفتىزا و ويژگيهاى لطيف او كه جمع ميان اضداد كرده است . بسيار مىشد كه من در اين باره با برادران مذاكره مىكردم و شگفتى آنها را از اين ويژگى خاص امام عليه السلام بر مىانگيختم و راستى اين خود جاى عبرت و شايستهء انديشه و فكر است . اگر در ميان سخنان انتخاب شده لفظ مردد و يا معناى مكررى آمده است عذر من در اين باره اين است كه در روايات مربوط به سخنان امام عليه السلام اختلاف شديدى است گاه سخنى را در روايتى يافتم و همانطور كه بوده آن را نقل كردم . سپس روايت ديگرى به دستم رسيده در همان موضوع ، اما با روايت قبل يكسان نبوده ، يا به خاطر مطالب بيشترى كه داشته ، و يا به خاطر لفظ جالب‌ترى كه در آن به كار رفته ، لازم بود آن را نيز بياورم . اين نيز ممكن است بر اثر طولانى شدن مدت ، آنچه در پيش نوشته بودم فراموش شده باشد و قسمتى از آن در اثر سهو نسيان ، نه عمداً دوباره آورده شده است . با اين حال ادعا نمىكنم كه من به همهء جوانب سخنان امام عليه السلام احاطه پيدا كرده‌ام به طورى كه هيچ كدام از سخنان او از دستم نرفته باشد ، بلكه بعيد نمىدانم كه آنچه نيافته‌ام بيش از آن باشد كه يافته‌ام و آنچه در اختيارم قرار گرفته است كمتر از آنچه به دستم نيامده . اما وظيفهء من غير از تلاش و كوشش و سعى فراوان براى يافتن اين گمشده‌ها نيست ، و از خدا مىخواهم در اين راه مرا راهنمايى كند . بعد از تمام شدن كتاب ، چنين ديدم كه نامش را « نَهْجُ الْبَلاغَه » بگذارم زيرا اين كتاب درهاى بلاغت را به روى بيننده مىگشايد ، و خواسته هايش را به او نزديك مىسازد . اين كتاب هم مورد نياز دانشمند و عالم و هم دانشجو و متعلّم ، و خواستهء شخص بليغ و زاهد در آن يافت مىشود . در ميان كلمات امام عليه السلام سخنان شگفت انگيزى در مورد توحيد ، عدل و تنزيه خداوند از شباهت به خلق مىبينيم كه تشنگان را سيراب كرده ، وپرده‌ها را از روى تاريكى شبهات برمىگيرد . از خداوند بزرگ توفيق و نگهدارى از لغزش را خواستارم ، و نيز مىخواهم كه به من در اين راه مقاومت و يارى بخشد و به او پناه مىبرم ، از خطاى فكر پيش از خطاى زبان ، و از خطاى سخن ، پيش از لغزش قدم ؛ او مرا كفايت مىكند و بهترين حافظ و ياور است .